Część seniorów może otrzymywać zaniżone emerytury z powodu zasad, które przez lata stosował ZUS przy przechodzeniu z wcześniejszego świadczenia na emeryturę powszechną. Chodzi o mechanizm pomniejszania podstawy wyliczenia nowej emerytury o kwoty już wypłacone wcześniej.
Trybunał Konstytucyjny uznał, że w określonych przypadkach takie rozwiązanie narusza konstytucyjną zasadę ochrony praw nabytych i zaufania obywatela do państwa. To oznacza, że dla wielu osób otworzyła się realna szansa na wyższe emerytury oraz wyrównanie za wcześniejsze lata.
Najważniejsze są dwie daty i konkretne roczniki
Kluczowe znaczenie mają zmiany wprowadzone po 6 czerwca 2012 roku oraz przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2013 roku. To właśnie wtedy zaczęto stosować zasady, które mogły obniżać emerytury osobom przechodzącym z wcześniejszego świadczenia na powszechne.
Problem dotyczy przede wszystkim tych, którzy skorzystali z wcześniejszej emerytury jeszcze przed zmianą przepisów, a dopiero później złożyli wniosek o emeryturę powszechną. W praktyce chodzi głównie o kobiety z roczników 1949–1959 oraz mężczyzn urodzonych w latach 1949–1952 i 1954. W niektórych przypadkach różnice w wysokości świadczenia mogły sięgać nawet ponad 1000 zł miesięcznie, a skutki mogły objąć także renty rodzinne po zmarłych emerytach.
Czytaj też:
Ten termin jest kluczowy dla emerytów. Lepiej go nie przegap
ZUS odmawia, ale sądy po stronie seniorów
Mimo korzystnego wyroku Trybunału sytuacja nie zmieniła się automatycznie. ZUS nadal wydaje decyzje odmowne, wskazując m.in. na brak publikacji orzeczenia w Dzienniku Ustaw.
To jednak nie zamyka drogi do walki o wyższe emerytury. Coraz więcej spraw trafia do sądów pracy i ubezpieczeń społecznych, a te coraz częściej przyznają rację seniorom.
Sędziowie odwołują się bezpośrednio do konstytucji i uznają, że świadczenia powinny zostać ustalone ponownie bez stosowania zakwestionowanego mechanizmu. W praktyce oznacza to możliwość uzyskania zarówno wyższej emerytury na przyszłość, jak i wyrównania za wcześniejsze okresy.
Czytaj też:
Najwyższa emerytura z KRUS i ZUS. Różnica jest ogromnaCzytaj też:
13. emerytura coraz bliżej. W tym roku harmonogram wypłat został zmieniony