To było niesprawiedliwe – do końca 2025 roku część form zatrudnienia mimo odprowadzania składek do ZUS, nie wliczała się do stażu pracy. Od stycznia 2026 roku do stażu pracy wlicza się także:
- okres prowadzenia działalności gospodarczej,
- okres zawieszenia firmy w związku z opieką nad dzieckiem,
- wykonywanie umów zlecenia i innych umów o świadczenie usług (wyłączeniem umowy o dzieło),
- członkostwo w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych,
- udokumentowana praca zarobkowa za granicą.
Nowe przepisy weszły w życie 1 stycznia 2026 roku w sektorze publicznym, a w sektorze prywatnym będą obowiązywały od 1 maja 2026 roku. Przepisy działają wstecz, co oznacza, że już wcześniej przepracowane okresy zostaną do stażu pracy zaliczone. Polacy mają dwa lata na załatwienie formalności w ZUS.
Na co wpływa wyższy staż pracy?
Staż pracy to łączna suma wszystkich okresów zatrudnienia pracownika, od której zależą jego prawa pracownicze: dłuższy urlop, dodatki stażowe, nagrody jubileuszowe, dłuższy okres wypowiedzenia, prawo do odprawy czy warunki emerytalne. Staż pracy obejmuje nie tylko okresy składkowe, ale także niektóre okresy nieskładkowe (np. urlop wychowawczy, służba wojskowa, nauka).
Ma kluczowe znaczenie dla emerytury, wpływając na prawo do świadczenia (min. 20 lat dla kobiet, 25 dla mężczyzn) oraz na jego wysokość poprzez sumę odprowadzonych składek. Dłuższa praca oznacza więcej zgromadzonych środków, co podwyższa emeryturę i pozwala na dopłatę do kwoty minimalnej.
Udowodnienie odpowiedniego stażu pracy to gwarancja otrzymania minimalnego świadczenia, a nie groszowej emerytury. Jeśli staż pracy jest krótszy niż wymagany, ZUS wypłaci emeryturę wynikającą bezpośrednio z wyliczenia (podzielenie zgromadzonego kapitału przez prognozowaną długość życia), która może być niższa od najniższej emerytury gwarantowanej, czyli groszowa.
ZUS wydaje zaświadczenia o stażu pracy honorowane przez pracodawców
Do stażu pracy będą także okresy sprzed wejścia w życie ustawy, ale trzeba je będzie właściwie udokumentować – zainteresowani będą mieli na to 24 miesiące od wejścia w życie podpisanych przez prezydenta przepisów.
Potwierdzeniem nowych okresów pracy do stażu będą zaświadczenia z ZUS, wydawane od stycznia 2026 roku na podstawie wniosku składanego w PUE/eZUS. Nie można go złożyć w formie papierowej.
Czytaj też:
Zaświadczenie z ZUS o stażu pracy. Dwa lata na załatwienie sprawy