Kara za stroik. Trwa ogólnopolska kontrola nagrobnych dekoracji

Na cmentarzach pojawia się coraz więcej kwiatów, zniczy i dekoracji w postaci stroików. Nie wszyscy wiedzą, że pozyskiwanie materiałów wykorzystywanych do przygotowania stroików podlega określonym przepisom.

Za samodzielne i nielegalne wycinanie gałęzi jodłowych czy świerkowych w lesie grozi mandat karny od 500 zł w górę, a w skrajnych przypadkach także sprawa w sądzie!

Spokój w zaświatach. Rośliny wyrazem głębokiego szacunku i statusu

Zwyczaj składania na grobach stroików i wieńców wywodzi się z połączenia pogańskich rytuałów, chrześcijańskiej symboliki oraz XIX-wiecznej mody.

W czasach przedchrześcijańskich na grobach zostawiano jedzenie, napoje i rośliny. Miały one ułaskawić duchy, zapewnić zmarłym spokój w zaświatach lub ułatwić im przejście na drugą stronę. Zwyczaj bogatego strojenia grobów na Wszystkich Świętych przywędrował do Polski w XIX wieku z Niemiec i Czech. Na łamach prasy ogrodniczej zaczęto opisywać kunsztowne wieńce i girlandy układane z mchu, gałązek i suszonych kwiatów, które stały się wyrazem statusu społecznego i głębokiego szacunku dla zmarłych.

Kościół zaadaptował dawne obrzędy, nadając roślinom nowe znaczenie. Wiecznie zielone gałązki iglaste (świerk, jodła), na których bazują stroiki, stały się symbolem życia wiecznego, pamięci o zmarłych oraz zmartwychwstania. Ale w 2026 roku trzeba je umieć pozyskać legalnie.

Akcja „Stroisz 26”. Szukanie asygnaty z nadleśnictwa

Bez pozwoleń można zbierać z ziemi w lesie lub parkuszyszki, żołędzie czy suche liście. Inaczej sprawa ma się gałęziami. Nie wszystkie gałązki trafiające do sprzedaży pochodzą z legalnych źródeł. Zdarza się, że są one pozyskiwane bez zgody właściciela lasu, a ich zbieranie kończy się uszkadzaniem drzew, a wyrządzone w ten sposób szkody przyrodnicze mogą być znacznie większe niż wartość samych gałązek.

Dlatego do 31 października 2026 roku na terenie całej Polski trwa akcja Straży Leśnej „Stroisz 26”. Funkcjonariusze sprawdzają nie tylko lasy, ale również transporty stroiszu, targowiska oraz punkty handlowe oferujące gotowe wiązanki.

Sprzedając gałązki na stroik, lub stroik z żywego igliwia na bazarze, handlarz powinien posiadać dokument (np. asygnatę z nadleśnictwa) potwierdzający, że pochodzą one z legalnej ścinki pielęgnacyjnej lub specjalnej plantacji.

W 2025 roku Straż Leśna skontrolowała 184 podmioty gospodarcze i odnotowała 3296 zdarzeń, w tym 17 przypadków nielegalnego pozyskania stroiszu o szacunkowej wartości 1837,50 zł. Strażnicy wykryli także trzy przypadki bezprawnego zbierania mchów, porostów i grzybów. Najwięcej przypadków wykryto na terenach regionalnych dyrekcji Lasów Państwowych w Gdańsku, Katowicach, Krośnie, Poznaniu, Radomiu i Warszawie.