Rząd szykuje nowy system opłat na cmentarzach komunalnych. Zmiana po 70 latach

Z wyjaśnień MSWiA wynika, że w obowiązującym systemie brakuje jednoznacznej podstawy prawnej do ustalania opłat za korzystanie z cmentarzy komunalnych i urządzeń cmentarnych. To prosta droga do rozbieżności interpretacyjnych.

Sądy administracyjne coraz częściej uznają, że ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych pozwala pobierać wyłącznie opłaty za pochowanie zwłok oraz za zastrzeżenie grobu przed ponownym użyciem na kolejne 20 lat. A co z resztą?

Decyzja radnych w sprawie opłat na cmentarzach. Zmiany w prawie

Resort spraw wewnętrznych chce doprowadzić do sytuacji, w której podstawą prawną ustalania opłat za usługi komunalne na cmentarzach oraz za korzystanie ze znajdujących się tam obiektów i urządzeń będzie art. 4 ustawy o gospodarce komunalnej.

Zgodnie z nowym projektem to radni gmin będą decydować o wysokości cen i opłat lub o sposobie ich ustalania. Takie rozwiązanie funkcjonuje już w przypadku innych usług publicznych świadczonych przez gminy – poinformował portalsamorzadowy.pl.

Obecna interpretacja przepisów, według MSWiA, niesie ryzyko masowego unieważniania uchwał rad gmin, które ustalają cenniki cmentarne w szerszym zakresie. Bo jeżeli gmina może pobierać tylko dwie określone opłaty bezpośrednio związane z pochówkiem, to pojawia się pytanie o legalność pozostałych pozycji znajdujących się aktualnie w cennikach cmentarnych. A to już stwarza ryzyko utraty części dochodów przeznaczanych na utrzymanie cmentarzy.

Kompetencje do ustalania opłat na cmentarzach. NIK interweniowała 10 lat temu

Zdaniem MSWiA aktualny stan prawny powoduje także nierówne rozłożenie kosztów utrzymania cmentarzy. Ciężar ten obecnie spoczywa na stosunkowo wąskiej grupie osób korzystających z grobów ziemnych. Takie rozwiązanie jest trudne do pogodzenia z zasadą sprawiedliwości społecznej oraz zasadą równości wobec prawa.

MSWiA chce stworzyć podstawę prawną, która pozwoli samorządom rozłożyć te koszty w sposób bardziej odpowiadający faktycznemu korzystaniu z usług i infrastruktury cmentarnej.

Art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej pozwala radom gmin kształtować wysokość cen i opłat albo ustalać sposób ich określania za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej należących do jednostek samorządu terytorialnego.

W 2016 roku Najwyższa Izba Kontroli wskazywała na potrzebę ustawowego uporządkowania katalogu opłat związanych z funkcjonowaniem cmentarzy, na konieczność rozróżnienia usług cmentarnych i pogrzebowych oraz zapewnienia gminom jasnych kompetencji do ustalania opłat.